محمد موسوى
93
مجموعه پيك شفا ( عوارض داروهاى سنتى " مصلح يا ترميم كننده ها " ) ( فارسى )
مصلح آن كتيرا و شيح ارمنى و مضرّ فم معده و مصلح آن انسيون است . مشابه آن ترمس و برنگ كابلى پوستكنده و سكبينج مىباشد . قنطوريون صغير ( دقيق ) ، كريون گرم و خشك در سوم و لطيفتر از قنطوريون كبير است . قنطوريون كبير گرم و خشك در آخر دوم مىباشد . مضرّ دماغ و مصلح آن عسل و شيرينىها است . مقدار خوراك آن تا 2 درم و مشابه آن حضض و قنطوريون صغير ( دقيق ) و عصارهء حب آن است . قهوه ، بن سرد و خشك در دوم و برخى سرد در اول و خشك در سوم مىدانند . مضرّ قلب و مصلح آن مرواريد بوده و با زعفران مقوّى قلب مىباشد . مضرات آن : باعث بيدارى و لاغرى بدن و تضعيفكنندهء شهوت و كمكنندهء منى و باعث خفقان و نفخ و قولنج و ماليخوليا و كابوس و خشك نمودن دستگاه تنفس و مولد بواسير است و بخصوص براى سردمزاجان و مرطوبين و صاحبان غلبهء اخلاط فاسده بسيار مضر است . در بعضى مواقع خوابآور است . مضرّات آن در كثرت نوشيدن آن است . در صورت خوردن شير با آن احتمال بروز بيمارى برص مىرود بهترين همراه آن زعفران يا عنبر اشهب است و بعضى مصلح آن را زنجبيل و نبات و گلاب و داء المسك گفتهاند . قيروطى ، موم روغن موم گداخته شده در هر روغنى را قيروطى نامند و به سبب نوع روغن طبع و افعال آنها متفاوت مىباشد .